واریز یارانه نقدی شهریور ۱۴۰۵ در حالی انجام می‌شود که تعداد مشمولان دهک‌های اول تا سوم نسبت به ماه قبل کاهش یافته است. هم‌زمان، معیارهای جدید مربوط به درآمد و دارایی خانوارها اهمیت بیشتری پیدا کرده‌اند و وضعیت درآمد، املاک و خودرو می‌تواند در بررسی استحقاق دریافت یارانه مؤثر باشد.

بر اساس اعلام سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها، یارانه نقدی مرحله ۱۸۷ مربوط به شهریور ۱۴۰۵ در ۲۵ شهریور به حساب سرپرستان خانوار دهک‌های اول تا سوم واریز شد. در این مرحله ۱۱۰ هزار و ۹۶۹ میلیارد ریال به حساب ۱۰ میلیون و ۳۸۴ هزار و ۵۹۵ سرپرست خانوار واریز شده است.

چه خانوارهایی در معرض حذف یارانه هستند؟

در سال ۱۴۰۵ برای بررسی وضعیت یارانه، علاوه بر اطلاعات اقتصادی ثبت‌شده خانوار، معیارهایی مانند مجموع درآمد و ارزش برخی دارایی‌ها مورد توجه قرار گرفته است. بنابراین قرار گرفتن یک خانوار در یک دهک مشخص به‌تنهایی تصویر کاملی از معیارهای حذف یارانه ارائه نمی‌کند.

بر اساس معیارهای اعلام‌شده، سقف درآمد ماهانه برای خانوارهای یک تا پنج‌نفره به ترتیب ۳۰ و ۳۶ و ۴۲ و ۴۸ و ۵۴ میلیون تومان تعیین شده است. برای خانوارهای بزرگ‌تر نیز سقف درآمد متناسب با تعداد اعضا افزایش پیدا می‌کند.

تعداد اعضای خانوار سقف درآمد ماهانه
یک نفر ۳۰ میلیون تومان
دو نفر ۳۶ میلیون تومان
سه نفر ۴۲ میلیون تومان
چهار نفر ۴۸ میلیون تومان
پنج نفر ۵۴ میلیون تومان

این ارقام را باید به عنوان آستانه‌های اعلام‌شده در مقررات جدید در نظر گرفت و نه به این معنا که هر تغییر موقت در درآمد ماهانه الزاماً به قطع فوری یارانه منجر می‌شود. اطلاعات اقتصادی خانوار در فرایند بررسی مورد ارزیابی قرار می‌گیرد.

چه دارایی‌هایی می‌تواند باعث قطع یارانه شود؟

در کنار درآمد، ارزش دارایی‌های خانوار نیز در معیارهای جدید اهمیت دارد. طبق توضیحات منتشرشده درباره مقررات سال ۱۴۰۵، خانوارهایی که مجموع ارزش املاک و مستغلات آنها از ۵۰ میلیارد تومان بیشتر باشد یا مجموع ارزش خودروهای آنها از ۵ میلیارد تومان عبور کند، در بررسی استحقاق یارانه قرار می‌گیرند.

در ارزیابی وضعیت اقتصادی خانوار مواردی مانند اطلاعات درآمدی اعضا و ارزش خودرو و املاک نیز بررسی می‌شود. به همین دلیل ممکن است تغییر وضعیت دارایی یا اصلاح اطلاعات ثبت‌شده، حتی بدون تغییر قابل توجه در حقوق ماهانه، در نتیجه بررسی خانوار اثر بگذارد.

همچنین تغییراتی مانند ازدواج و طلاق و تولد و فوت اعضای خانوار می‌تواند اطلاعات خانوار را تغییر دهد و در نتیجه بررسی وضعیت اقتصادی خانوار اهمیت داشته باشد.

یارانه دهک‌های اول تا سوم شهریور ۱۴۰۵ چقدر است؟

یارانه نقدی دهک‌های اول تا سوم در ۲۵ شهریور ۱۴۰۵ واریز شد. مبلغ پایه این یارانه برای هر نفر ۴۰۰ هزار تومان است و مبلغ نهایی بر اساس تعداد اعضای مشمول خانوار محاسبه می‌شود.

تعداد اعضای خانوار مبلغ یارانه
یک نفر ۴۰۰ هزار تومان
دو نفر ۸۰۰ هزار تومان
سه نفر ۱ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان
چهار نفر ۱ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان
پنج نفر ۲ میلیون تومان

در مرحله شهریور ۱۴۰۵، سازمان هدفمندسازی اعلام کرد که مبلغ پرداختی پس از اعمال کسورات مربوط به برخی اقساط تسهیلات و تعهدات مالی سرپرستان خانوار واریز شده است. به همین دلیل ممکن است مبلغ قابل مشاهده در حساب بعضی خانوارها با رقم اسمی یارانه تفاوت داشته باشد.

زمان واریز یارانه دهک‌های چهارم تا نهم شهریور ۱۴۰۵

طبق زمان‌بندی اعلام‌شده، یارانه نقدی دهک‌های چهارم تا نهم برای ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ در نظر گرفته شده است. مبلغ این یارانه ۳۰۰ هزار تومان به ازای هر نفر است.

تعداد اعضای خانوار مبلغ یارانه
یک نفر ۳۰۰ هزار تومان
دو نفر ۶۰۰ هزار تومان
سه نفر ۹۰۰ هزار تومان
چهار نفر ۱ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان
پنج نفر ۱ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان

بنابراین مبلغ دریافتی خانوارهای بیشتر از پنج نفر نیز بر اساس تعداد اعضای مشمول و سرانه ۳۰۰ هزار تومان محاسبه می‌شود.

تعداد یارانه‌بگیران دهک‌های اول تا سوم کاهش یافت

طبق آمار اعلام‌شده برای مرحله ۱۸۷، تعداد افراد حاضر در دهک‌های اول تا سوم در شهریور ۱۴۰۵ برابر با ۲۸ میلیون و ۱۸۹ هزار و ۷۱۷ نفر بوده است. این رقم در مردادماه ۲۸ میلیون و ۲۱۳ هزار و ۱۴۳ نفر اعلام شده بود.

در نتیجه، تعداد افراد این سه دهک نسبت به ماه قبل ۲۳ هزار و ۴۲۶ نفر کاهش یافته است. تعداد سرپرستان خانوار دریافت‌کننده یارانه نیز از ۱۰ میلیون و ۳۸۶ هزار و ۲۹۹ نفر در مرداد به ۱۰ میلیون و ۳۸۴ هزار و ۵۹۵ نفر در شهریور رسیده است.

این کاهش به‌تنهایی به معنی حذف گسترده یارانه نیست و نمی‌توان فقط بر اساس اختلاف تعداد مشمولان، علت تغییر وضعیت تک‌تک خانوارها را مشخص کرد.

چرا وضعیت یارانه یا دهک خانوار تغییر می‌کند؟

اطلاعات اقتصادی خانوارها در پایگاه‌های اطلاعاتی رفاهی به‌روزرسانی می‌شود و تغییر در اطلاعات درآمدی و دارایی می‌تواند نتیجه بررسی را تغییر دهد. به عنوان مثال، ثبت یا اصلاح اطلاعات مربوط به خودرو و ملک یا تغییر اعضای خانوار ممکن است در ارزیابی جدید اثرگذار باشد.

از طرف دیگر، در توضیحات منتشرشده از سوی مسئولان وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تأکید شده است که در شیوه جدید، معیارهای درآمد و دارایی نقش مشخصی در بررسی یارانه دارند و صرفاً شماره دهک نباید به عنوان تنها معیار حذف در نظر گرفته شود.

به همین دلیل اگر وضعیت یارانه خانواری تغییر کرده است، بررسی اطلاعات ثبت‌شده در سامانه حمایت می‌تواند مشخص کند چه اطلاعاتی مبنای ارزیابی قرار گرفته است.

چگونه دهک یارانه را استعلام و به قطع یارانه اعتراض کنیم؟

سرپرستان خانواری که نسبت به وضعیت یارانه یا اطلاعات اقتصادی ثبت‌شده اعتراض دارند، می‌توانند ابتدا وضعیت خانوار را در سامانه حمایت بررسی کنند. این سامانه برای مشاهده وضعیت اقتصادی خانوار و ثبت درخواست بازبینی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

برای اعتراض به دهک‌بندی یا درخواست بررسی مجدد اطلاعات اقتصادی، از سامانه حمایت استفاده کنید:

hemayat.mcls.gov.ir

در موارد مربوط به خانوارهایی که یارانه آنها قطع شده است، بسته به نوع پرونده ممکن است سامانه یا مسیر ثبت اعتراض متفاوت باشد. گزارش‌های منتشرشده در سال ۱۴۰۵ به استفاده از سامانه‌های حمایت و مسیرهای اختصاصی برای برخی پرونده‌های قطع یارانه اشاره کرده‌اند.

شماره ۰۲۱۶۳۶۹ نیز برای دریافت راهنمایی و پیگیری مسائل مربوط به یارانه و دهک‌بندی اعلام شده است.

ثبت اعتراض به معنی برقراری فوری یارانه نیست. پس از ثبت درخواست، اطلاعات خانوار دوباره بررسی می‌شود و نتیجه بررسی می‌تواند به تغییر وضعیت یارانه منجر شود.