فال حافظ یکی از شناختهشدهترین سنتهای فرهنگی ایرانیان است که شعر، ادبیات و باورهای عامیانه را به هم پیوند میدهد. در این رسم، فرد با نیتی مشخص دیوان حافظ را میگشاید و غزلی را که پیش رویش قرار میگیرد، با توجه به پرسش یا شرایط زندگی خود تفسیر میکند. این سنت در مناسبتهایی مانند شب یلدا و نوروز جایگاه ویژهای دارد و برای بسیاری از خانوادهها بخشی از دورهمیهای فرهنگی و خانوادگی است.
اما را چه کسی گرفت و این رسم از چه زمانی آغاز شد؟ برای پاسخ باید میان روایتهای مشهور درباره زندگی حافظ و شواهد تاریخی مربوط به رواج تفأل به دیوان او تفاوت قائل شویم. نام نخستین فردی که فال حافظ گرفته، بهطور قطعی مشخص نیست؛ بااینحال، حکایتهای تاریخی و ادبی سرنخهایی از قدمت این سنت در اختیار ما قرار میدهند.