شاه پلو مجلسی یکی از غذاهای خوشرنگ و پرملات ایرانی است که از ترکیب برنج زعفرانی، گوشت گوسفندی، لوبیا قرمز و مخلفات متنوع تهیه میشود. زرشک، خلال پسته و بادام، هویج و بادمجان سرخشده علاوه بر ایجاد طعمهای مختلف، ظاهر این غذا را برای پذیرایی در مهمانیها جذابتر میکنند. اگر به دنبال یک غذای مجلسی متفاوت برای ناهار یا شام هستید، شاه پلو میتواند انتخاب مناسبی باشد.
راز خوشمزهشدن این پلو در پخت آرام گوشت، آمادهسازی جداگانه مخلفات و دمکشیدن درست برنج است. با رعایت این نکات، دانههای برنج شکل خود را حفظ میکنند و مواد گوشتی و تزیینی نیز ظاهر و طعم مشخصی خواهند داشت.
مواد لازم برای تهیه شاه پلو مجلسی با گوشت
مقدار مواد زیر برای حدود ۴ نفر در نظر گرفته شده است. اگر تعداد مهمانها بیشتر است، میتوانید نسبت مواد را به همان اندازه افزایش دهید.
- برنج ایرانی: ۳ پیمانه
- گوشت راسته یا سردست گوسفندی: ۵۰۰ گرم
- لوبیا قرمز: ۱ پیمانه
- پیاز درشت: ۱ عدد
- هویج متوسط: ۲ عدد
- بادمجان کوچک: ۲ عدد
- زرشک: نصف پیمانه
- خلال پسته: یکسوم پیمانه
- خلال بادام: یکسوم پیمانه
- جعفری خردشده: نصف پیمانه
- زعفران دمکرده غلیظ: ۳ تا ۴ قاشق غذاخوری
- شکر: ۱ قاشق چایخوری
- رب گوجهفرنگی: ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری، به دلخواه
- آبلیمو یا آبغوره: ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری، به دلخواه
- نمک، فلفل سیاه و زردچوبه: به مقدار لازم
- دارچین: نصف قاشق چایخوری، به دلخواه
- روغن یا کره: به مقدار لازم
طرز تهیه شاه پلو مجلسی مرحله به مرحله
آمادهکردن گوشت و لوبیا قرمز
لوبیا قرمز را از شب قبل در آب بخیسانید و در این مدت چند بار آب آن را عوض کنید. سپس لوبیا را با آب تازه بپزید تا کاملاً نرم شود و کنار بگذارید. لوبیا باید پیش از ترکیب با برنج بهخوبی پخته باشد.
پیاز را نگینی خرد کنید و در قابلمهای با کمی روغن تفت دهید تا طلایی و سبک شود. گوشت گوسفندی را به قطعات کوچک تقسیم کنید و به پیاز اضافه کنید. گوشت را چند دقیقه تفت دهید تا سطح آن تغییر رنگ دهد. سپس زردچوبه، فلفل سیاه و در صورت تمایل کمی دارچین و رب گوجهفرنگی اضافه کنید.
مقداری آب جوش داخل قابلمه بریزید و اجازه دهید گوشت با حرارت ملایم بپزد. وقتی گوشت تقریباً نرم شد، هویج خردشده و لوبیای پخته را اضافه کنید. در صورت تمایل میتوانید کمی آبلیمو یا آبغوره نیز برای ایجاد طعم ملایم و ملس به مواد بیفزایید. در پایان باید آب اضافی مواد گوشتی تقریباً کشیده شده باشد تا هنگام ترکیب با برنج، آن را خمیر نکند.
آمادهکردن زرشک، خلالها و بادمجان
زرشک را پاک کنید و برای چند دقیقه در آب سرد بخیسانید. سپس آبکش کنید و همراه کره یا کمی روغن در تابه بریزید. شکر را اضافه کنید و مواد را فقط برای مدت کوتاهی روی حرارت ملایم تفت دهید. زرشک خیلی زود میسوزد و اگر بیش از حد حرارت ببیند، طعم تلخی پیدا میکند.
خلال بادام و پسته را نیز میتوانید چند دقیقه در آب گرم قرار دهید تا کمی نرم شوند. سپس آنها را آبکش کنید و در صورت تمایل با مقدار کمی کره تفت دهید. بادمجانها را پوست بگیرید و به شکل حلقهای یا مکعبی خرد کنید. پس از حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه قرار دادن در آب و نمک، آنها را آبکش و کاملاً خشک کنید و در روغن سرخ کنید تا طلایی شوند.
جعفری خردشده را جداگانه نگه دارید تا هنگام سرو به غذا اضافه کنید. بهتر است مخلفات را جدا از یکدیگر آماده کنید تا رنگ و شکل هرکدام حفظ شود.
آبکشکردن و دمکردن برنج شاه پلو
برنج را بشویید و با مقداری آب و نمک حدود یک تا دو ساعت بخیسانید. سپس آن را در قابلمه آب جوش بریزید و اجازه دهید دانهها کمی نرم شوند؛ اما مغز برنج همچنان اندکی سفت بماند. در این حالت برنج را آبکش کنید تا هنگام دمکشیدن له نشود.
کف قابلمه کمی روغن بریزید و در صورت تمایل برای تهدیگ از نان لواش یا سیبزمینی استفاده کنید. سپس یک لایه برنج داخل قابلمه بریزید و مقداری از مواد گوشتی و لوبیا را روی آن پخش کنید. این کار را بهصورت لایهای ادامه دهید تا مواد تمام شوند. در پایان باقیمانده برنج را اضافه کنید و زعفران دمکرده را روی بخشی از سطح آن بریزید.
درب قابلمه را با دمکنی بپوشانید و ابتدا اجازه دهید بخار داخل قابلمه جمع شود. سپس حرارت را کم کنید و حدود ۴۵ دقیقه تا یک ساعت زمان بدهید تا برنج کاملاً دم بکشد. مدت پخت به نوع برنج و شدت حرارت بستگی دارد.
روش سرو و تزیین شاه پلو برای مهمانی
پس از دمکشیدن، برنج را بهآرامی با کفگیر زیرورو کنید تا دانهها خرد نشوند. میتوانید مواد گوشتی را با برنج مخلوط کنید یا آنها را جداگانه روی دیس قرار دهید. روش دوم برای پذیرایی مجلسی مناسبتر است؛ چون رنگ و شکل مواد مختلف بهتر دیده میشود.
شاه پلو را در دیس بزرگ بکشید و روی آن را با زرشک، خلال پسته، خلال بادام و جعفری خردشده تزیین کنید. بادمجانهای سرخشده را نیز در اطراف دیس یا روی برنج بچینید. اگر دوست دارید ظاهر غذا رنگارنگتر باشد، مقداری برنج زعفرانی را جدا کنید و به شکل نواری یا تکههای کوچک روی سطح پلو قرار دهید.
فوتوفن خوشمزهشدن شاه پلو مجلسی
برای اینکه شاه پلو ظاهر زیبا و طعم متعادلی داشته باشد، رعایت چند نکته ساده اهمیت زیادی دارد:
- انتخاب گوشت مناسب: راسته و سردست گوسفندی برای این غذا مناسب هستند. گوشت را با حرارت ملایم بپزید تا کاملاً نرم شود.
- پخت جداگانه لوبیا: لوبیا قرمز را پیش از اضافهکردن به مواد گوشتی کاملاً بپزید تا در زمان دمکشیدن برنج شکل خود را از دست ندهد.
- استفاده از زعفران غلیظ: زعفران دمکرده غلیظ، عطر و رنگ بهتری به برنج میدهد.
- جلوگیری از شفتهشدن برنج: برنج را کمی زندهتر از حالت معمول آبکش کنید؛ چون در زمان دمکشیدن دوباره نرم میشود.
- تفت کوتاه زرشک: زرشک را با حرارت کم و برای مدت کوتاه تفت دهید تا رنگ آن حفظ شود و تلخ نشود.
- افزودن مخلفات در پایان: خلال پسته و بادام را نزدیک زمان سرو روی غذا بریزید تا ظاهر و بافت آنها حفظ شود.
- کنترل آب مواد گوشتی: مایه گوشت و لوبیا نباید آبکی باشد؛ رطوبت زیاد میتواند بافت برنج را خراب کند.
اگر طعم شیرین و ملس را دوست دارید، میتوانید کمی کشمش یا قیسی خردشده نیز به مخلفات اضافه کنید. این مواد در بعضی مدلهای پلوی مخلوط استفاده میشوند و در کنار زرشک و زعفران، طعم متفاوتی ایجاد میکنند.
شاه پلو مجلسی را میتوانید همراه با ماست و خیار، سالاد شیرازی یا انواع ترشی سرو کنید. ترکیب برنج زعفرانی، گوشت نرم، لوبیا قرمز و مخلفات رنگارنگ باعث میشود این پلو هم از نظر طعم و هم از نظر ظاهر، انتخاب مناسبی برای مهمانیها باشد. اگر مواد را جداگانه آماده کنید و هنگام دمکردن به میزان آب و حرارت توجه داشته باشید، نتیجه نهایی پلویی خوشعطر با دانههای سالم و مخلفات خوشرنگ خواهد بود.
سلامت زیستی



